Greonterp

  Rottevalle     

 Bolsward     

In de nabijheid van de Bolswarder begraafplaats bevindt zich een bijzondere boerderij Het Slotsje genaamd. Het herinnert aan de tijd dat hier de Monsma State stond. De geschiedenis van dit gebouw gaat terug naar circa 1709 toen het huis werd gebouwd voor de rijke koopman in hout en touw die tevens burgemeester van de stad was, Sipke Jansz. Monsma. Zijn woning stond vlakbij de St.Janspoort. Daarbij genoot hij de gemakken van de stad, maar had geen last van de drukte en de stank. Het uitzicht vanuit zijn woning was landelijk. Schuin tegenover zijn State stond een houtzaagmolen die met zijn wieken het mechanisme in bedrijf bracht zodat er op windkracht boomstammen tot balken en planken verzaagd werden. Tegenwoordig is hier het Kleine Boerenmuseum gevestigd. De foto brengt die schilderachtige entourage op het erf in beeld.

 Allingawier  

De Aldfaers Erf Route in de gemeente Súdwest-Fryslân is een unieke museumroute van circa 20 kilometer. Hier proef je de sfeer van het verleden. In elk jaargetijde is het hier goed toeven. Jaren geleden mocht ik in de oude boerderij een tentoonstelling inrichten over kerstboeken e.d. Op de pagina over winterse bijzonderheden kom ik daar nog wel eens op terug. Op de foto het terpdorp waar het skûtsje vastgevroren ligt in een dik pak ijs. Het is een beeld uit vervlogen jaren, maar als je Allingawier aandoet op je route kun je dit soort schoonheden bewonderen en vastleggen.

Hindeloopen 

Hindeloopen heb ik in mijn hart gesloten. Het is zo’n prachtig, intiem stadje aan de oever van de oude Zuiderzee. Om die reden was het lange tijd een belangrijke handelsplaats die stadsrechten kreeg in 1255. Met hun imponerende fluitschepen koersten de schippers van het stadje naar de Oostzee om daar handel te drijven. Jenever en wollen stoffen werden meegenomen naar de Oostzeelanden en voor de terugreis was volop hout aan boord gebracht waarmee de schippers handelden in Amsterdam en de Zaanstreek waar veel hout op de zaagmolens verwerkt werd. Het stadje heeft daar ook haar bijzondere cultuur aan te danken: het schilderwerk en de opvallend kleurrijke klederdracht. Sinds 2011 maakt het stadje deel uit van de nieuwe fusiegemeente Súdwest-Fryslân. De foto is vlakbij de haven gemaakt, in de buurt van de sluis met de leugenbank. Een ragfijn laagje sneeuw heeft extra sfeer gegeven aan de bebouwing die pronkt in de glans van een lichtende lantaarn.  

 Workum

Bij de oude vissershaven van het stadje Workum vinden we op Séburch dit monumentale complex dat herinnert aan de visserij van weleer. In de achttiende eeuw moeten de woninkjes gebouwd zijn voor twee vissersgezinnen. De witgeverfde huisjes zijn bij een restauratie tot één woning samengevoegd. Het linker dak heeft slechts één hoekschoorsteen, het andere twee. Tevens is daar een taanhok aan gekoppeld. Op het erf zien we nog een losstaand taanhok dat opgetrokken is in ongeverfde bakstenen. Taanhokken werden door de vissers gebruikt om met behulp van gekookte taan hun zeilen en visnetten bestand te maken tegen weer, wind en het zoute water.  

 Nijbeets, veenderijmuseum Damshûs, het turfgravershuisje

Nijbeets, veenderijmuseum Damshûs, interieur turfgravershuisje

Oude klapbrug tussen Tjerkwerd en Bolsward 

Op weg naar school langs het smalle paadje, links in beeld, vanuit Tjerkwerd vlak voor  Bolsward, maakte ik in 2003 deze foto van de eenden in een wak bij de boerderij met klapbrug. In de schaatselfstedentocht was dit de laatste beweegbare brug voor Bolsward. Maar de brug is er niet meer waarmee dit beeld tot het verleden is gaan behoren.

Tjerkwerd

Zaterdag 17 oktober 2015 passeerde een konvooi boerenpramen onder zeil het dorp Tjerkwerd, op weg naar de strontrace van Workum die traditiegetrouw wordt gehouden in de herfstvakantie.

Het stadje Sloten is een groot monument en als zodanig beschermd als stadsgezicht.
Het grachtje De Ie doorsnijdt het historische centrum. Op de foto de Heerenwal met v.l.n.r. het voormalig stadhuis, een drie traveeën breed huis uit 1759, de Hervormde Kerk, een eenbeukig godshuis onder een zadeldak, opgetrokken in 1647, vervolgens een dubbel pand met rijk versierde trapgevels met daarvoor stoeppalen waar kettingen tussen hangen. Tenslotte helemaal in de verte de oude korenmolen De Kaai uit 1755, fraai gelegen op het Zuiderbolwerk bij de waterpoort aan de Veermanskaai.

We naderen in the golden hour van de avond de korenmolen op het bolwerk.
Over het stadje ruist de naderende winterwind. In de molen komen belangstellenden af op de geur van warme oliebollen. Terwijl buiten de avond huivert en de wind tegen de gevels slaat, blijft de molenaar met het molenvolk op zijn post. De aanloop van oliebollenklanten zorgt voor gezelligheid en houdt de waterkoude atmosfeer buiten het achtkant van de monumentale wiekendrager die onvermoeid z'n kruis langs de karteling van daken doet wentelen.

In het clair obscuur van de molenzolder

De wieken van de korenmolen De Kaai wuifden me enthousiast toe. En ik was niet alleen op pad. Meer liefhebbers zochten een toevlucht in het oude windfabriekje bij de kade van het bolwerk. De avond naakte. Kinderen speelden nog op het erf in het schijnsel van een antieke straatlantaarn. Op de stoep bij de molen stonden oudere bezoekers zich te verdringen om binnen te komen. Het doel was oliebollen te kopen met het oog op oudejaarsdag. Niemand wil dan zonder deze lekkernij zitten. En dus deed men op de molen goede zaken. Wekenlang was er op de wind gemalen om meel te krijgen. De molenstenen hadden het graan puur ambachtelijk tot een geurend goed vermalen en de molenaar was er hoogst persoonlijk verantwoordelijk voor dat er een speciaal molenoliebollenrecept tot een heerlijke traktatie verwerkt zou worden. De mélange is het geheim van de molenaar, die heerlijke bollen wist te bakken, krokant van buiten, goed gevuld en toch luchtig van binnen met een overheerlijke smaak. Voedzaam ook. De warme chocolademelk die er werd geschonken zorgde voor een toepasselijke winterdrank, hoewel buiten ook Glühwein verkrijgbaar was.